<p>Peter van der Heijden is &nbsp;huismeester van het Gebroeders van Lymborchhuis: (foto: Moniek H&uuml;sken)</p>

Peter van der Heijden is  huismeester van het Gebroeders van Lymborchhuis: (foto: Moniek Hüsken)

(Foto: Moniek Hüsken)

Broertjes Van Lymborch mogelijk uit huis gezet

Weimar heeft het Goethehuis, Salzburg het Mozarthuis, Amsterdam het Rembrandthuis en Nijmegen het Gebroeders Van Lymborch Huis. Dat werd onlangs 1 jaar maar wordt nu in haar voorbestaan bedreigd. “Zo’n ‘lieu de mémoire’ moet je juist koesteren als stad”.

Nijmegen - De gebroeders Van Lymborch waren drie broers die opgroeiden in een zeer creatieve familie. Vader was beeldensnijder, moeder borduurster, opa edelsmid. Oom Johan Maelwael was schilder en had contacten aan het Franse Hof. Hij introduceerde de broers daar op jonge leeftijd en zij schilderden er hun topwerken: illustraties in gebedenboeken.
De kunstenaarsfamilie woonde en werkte in wat nu drie panden zijn, links naast C&A aan de Burchtstraat. Op deze plek is sinds 2019 het Gebroeders van Lymborch Huis gevestigd. Historicus Peter van der Heijden is er conservator en huismeester. Hij vraagt steun aan alle Nijmegenaren om het huis te redden, door een petitie te tekenen of gewoon eens langs te komen. De gemeente Nijmegen heeft geen goede erfgoedsubsidieregeling en voor een cultuursubsidie komt zo’n permanent kunstenaarshuis blijkbaar niet in aanmerking. Sluiting dreigt nadat er zo veel moois is opgebouwd.

Kunstkenners bewieroken de miniaturen waar de broers als team aan werkten. Ze worden ook wel de Rembrandts van de middeleeuwen genoemd (Rembrandt kwam overigens pas 200 jaar later) en behoorden tot de bestbetaalde kunstenaars van hun tijd. Hun kunst bleef lang verborgen. ”Hun belangrijkste werk maakten zij in opdracht van de schatrijke Hertog van Berry, broer van de Franse koning”, vertelt Van der Heijden. “Het werk zat verborgen in privébibliotheken en werd niet tentoongesteld en lang heeft men helemaal niet geweten dat de makers drie Nijmegenaren waren.”
Begin deze eeuw werden ze in hun geboortestad herontdekt. De stichting Maelwael Van Lymborch nam het initiatief werk van de drie broers weer naar Nijmegen te halen. De grote tentoonstelling in Museum Het Valkhof was met ruim 92.000 bezoekers een groot succes. Sindsdien was er ook ieder jaar een Gebroeders van Lymborchfestival.

In de aanloop van de tentoonstelling in het Valkhof gebeurde er iets bijzonders. Van der Heijden maakte een televisiedocumentaire over leven en werk van de gebroeders Van Lymborch en ging hiervoor naar de plekken in Europa waar zij hun sporen hadden achtergelaten. Zo ook naar de Burchtstraat waar destijds naast de C&A een croissanterie was gevestigd. Hij kwam erachter dat de middeleeuwse kelders, waar ze hebben rondgelopen, nog bestaan. Met hulp van 30 vrijwilligers werden deze kelders uitgegraven. Ze liggen onder de panden 63 en 65, half onder C&A. Op nummer 63 is sinds een jaar het Gebroeders van Lymborch Huis gevestigd.

“We hebben afgelopen jaar 5000 bezoekers gehad en zijn daar zeer tevreden mee”, zegt Van der Heijden. “Onze eerste bezoekers kwamen uit Californië. Zij hadden het werk van de Gebroeders gezien in het JP Getty Museum in Los Angeles.” Hij wil maar zeggen: deze Nijmeegse jongens zijn echt wereldberoemd. Ze hebben tentoonstellingen gehad in Los Angeles, het Metropolitan Museum in New York en het Louvre in Parijs. “Het maakt me niet uit uit welk potje het komt, maar hier móet toch wat geld voor zijn”, aldus Van der Heijden. “Deze plek is zó uniek. Dit is de authentieke plek waar ze gewerkt hebben. Het is een ‘lieu de mémoire’ waar je perfect hun levensverhaal kunt vertellen. Zo’n plek moet je koesteren als stad.”

De panden van de drie getalenteerde broers lagen destijds op een zeer centrale plek. “De Burchtstraat verbindt de Valkhofburcht met de Stevenskerk en was destijds de centrale ader van de stad. Vanuit het Valkhof kregen ze opdrachten van Willem I, de hertog van Gelre. Vanuit de Stevenskerk van de religieuzen.” Alsof het zo moest zijn, is dit huizenblok waar de Van Lymborchs leefden, het enige in de straat dat het geweld in de Tweede Wereldoorlog overleefde. “Alles vanaf Kelfkensbos tot aan de Ganzenheuvel lag plat, behalve dit blok.” Paul, Herman en Johan stierven jong en werden allen niet veel ouder dan 30. In de late middeleeuwen was er geen coronapandemie, maar wel iets soortgelijks: de pest. “Waarschijnlijk zijn ze daar aan gestorven in 1416, net als hun Franse opdrachtgever.”

Door: Moniek Hüsken

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden