In gesprek met de burgemeester

Vrienden overzee

  Column

Afgelopen weekend werd in het Amerikaanse Albany het Tulip Festival gehouden. Veel inwoners van Albany (hoofdstad van de staat New York) hebben Nederlandse wortels en Nijmegen heeft een speciale band met de stad.

Waar komt de band vandaan?
Oorlogsjaar 1944 verliep voor Nijmegen catastrofaal. Het was het jaar van de bevrijding, maar ook van een bombardement en maandenlange beschietingen. De Amerikaanse generaal-majoor James M. Gavin, commandant van de 82nd Airborne, trok zich ons lot aan en maakte zich sterk voor hulpverlening vanuit de VS. Uiteindelijk leidde dit tot een hulpactie uit Albany, De hulpactie, kan gezien worden als een soort van pre-Marshallhulp en vormde het begin van een vriendschappelijke band tussen beide steden.

Hoe ging dat toen?
Mijn voorganger Hustinx had contacten met zijn collega in Albany. Aanleiding was een bericht in een Amerikaanse krant dat Albany voornemens was Nijmegen te 'adopteren'. Er kwam een comité en een inzamelingsweek, de 'Nijmegen week'. Uiteindelijk ontving Nijmegen in juli 1947 per schip zo'n 300 ton aan voedsel, kleding, speelgoed, medicijnen en bouwmaterialen uit Albany. Gavin en andere veteranen van de 82st Airborne waren ook betrokken bij de wederopbouw van de Nijmeegse universiteit. De contacten tussen Gavin en Nijmegen zijn tot aan zijn dood in 1990 warm gebleven. Er waren weinig beelden van de hulp destijds maar onlangs is een film uit 1947 teruggevonden die veel laat zien. Hij is toendertijd in opdracht van de gemeente Nijmegen gemaakt als dank voor Albany. Hij toont beelden van Nijmegen kort na de oorlog: de verwoeste stad, het station, noodwinkels en het lossen van hulpgoederen aan de Waalkade.

Hoe is de vriendschap nu?
Inmiddels is er een stichting Friendship Albany Nijmegen die de verbindingen wil versterken. De stichting wil ook kijken hoe ze in september, tegelijk met de jaarlijkse Market Garden-herdenking, de 70ste verjaardag van de vriendschap kan vieren en de contacten kan warmhouden. Andersom is er in Albany aandacht voor Nijmegen. Het jaarlijkse Tulip Festival daar afgelopen weekend stond in het teken van Nijmegen.

Was u er ook?
Nee, maar ik heb per videoboodschap onze vrienden in Albany nogmaals bedankt voor hun inzet destijds en hun warme vriendschap nu.