Oncologieverpleegkundige CWZ brengt boek uit met patiëntverhalen

NIJMEGEN - Al jarenlang schrijft Margot Franken blogs over de patiëntenzorg op de GIO-polikliniek in CWZ in Nijmegen, waar ze patiënten met darmkanker begeleidt. Haar verhalen heeft ze nu gebundeld in het boekje ‘Verplegen vanuit mijn hart’. 

Waarom dit boekje? Margot: “In de gesprekken met mijn patiënten word ik geregeld geraakt. Dat inspireerde me zo dat ik jaren terug over deze ontmoetingen ben gaan schrijven. In eerste instantie om gedachten van me af te schrijven. Het helpt me dingen op een rijtje te krijgen en te begrijpen. Maar de verhalen raken ook anderen, merk ik als ik ze deel op het intranet in het ziekenhuis. Door de enthousiaste reacties vond ik het tijd om mijn blogs met een groter publiek te delen.”

Bijzonder inkijkje

“Margot geeft met haar persoonlijke blogs een bijzonder inkijkje in wat ze meemaakt als oncologieverpleegkundige. Ze geeft de kankerpatiënten die bij haar op de polikliniek komen na het slechte nieuws een gezicht. Hun worstelingen en emoties zijn gewoon te voelen in haar woorden”, aldus haar eindredacteur in CWZ. 

Een collega uit de zorg zegt: “Ze is een verpleegkundige met een unieke combinatie van lef, humor en charisma. Waar anderen twijfelen over wat gezegd kan worden, doet Margot het gewoon - altijd recht uit het hart. Haar woorden zijn oprecht en raak, of het nu gaat om een bemoedigend gesprek of een laatste afscheid. Een verpleegkundige zoals je zelden tegenkomt.”

Een fragment uit haar boek: ‘Mijn patiënt is begin veertig, lang, slank en wat kalend. Het eerste gesprek vindt plaats na een scopie van de darm. Zachtjes zegt hij: ‘Alles heeft me zeer overvallen. Ik heb altijd gezond geleefd. Nooit gerookt, sporadisch alcohol gebruikt en doe intensief aan sport. Ik heb het idee dat mijn lijf me in de steek laat. Ik ben partner en papa van twee jonge kindjes en ga elke dag met plezier naar mijn werk. Mijn leven liep eigenlijk op rolletjes.’

Hij is bewust wat afgevallen door minder suiker te eten en was wat vermoeid. Maar dat er dan zoiets uitkomt, nee dat was totaal niet in hem opgekomen. ‘Helaas kan het ons allemaal treffen’, zeg ik. Kanker kan ons allemaal overkomen, hoe gezond je ook leeft. Maar dat het dit keer zo’n jonge vader overkomt, raakt me. (…)’

Het boek (19,99 euro) is te bestellen via m.ark-franken@kpnplanet.nl.

Bevolkingsonderzoek

Maart is de maand met extra aandacht voor darmkanker. “Het goede nieuws is dat de overlevingskansen flink zijn toegenomen door verbeteringen in diagnostiek en behandeling. Maar ik zie ook wat darmkanker voor impact heeft. Op onze poli komen nogal wat mensen die eruit gepikt zijn in het bevolkingsonderzoek (BVO) darmkanker zonder dat ze klachten hadden. Vaak zijn zij er nog op tijd bij. Daarom kan ik niet genoeg benadrukken: doe mee aan het BVO én kom in actie bij tussentijdse klachten!”

Een uitnodiging voor het gratis BVO krijg je als je staat ingeschreven bij een huisarts en 55 wordt. De meeste (voorstadia van) darmkanker worden gevonden bij mensen van die leeftijd of ouder. Om de 2 jaar ontvang je automatisch een thuistest (FIT-kit) via de post. Tot je 75 bent, want daarna is de kans klein dat zich binnen 10 jaar darmkanker ontwikkelt.

“Het onderzoek is een momentopname. Het kan dus dat je tussen twee bevolkingsonderzoeken klachten krijgt die te maken hebben met darmkanker. Ga naar je huisarts bij bloed en/of slijm in je ontlasting, een verandering in je ontlasting die niet overgaat, het gevoel dat je moet poepen, ook al hoef je niet. Of het gevoel dat de darm niet helemaal leeg is na het poepen, gewichtsverlies zonder reden, vermoeidheid die niet overgaat (vaak door bloedarmoede), minder eetlust, buikpijn of buikkramp.”

15.000 nieuwe patiënten per jaar

Circa 15.000 nieuwe patiënten komen er elk jaar in Nederland bij met darmkanker. De ziekte staat op de tweede plaats van meest voorkomende kankersoorten. Er is niet één oorzaak van darmkanker. Vaak ontstaat deze uit een poliep uit de darmwand. Wel zijn er factoren die de kans op darmkanker kunnen vergroten zoals overgewicht, te weinig bewegen, roken en alcoholgebruik. Je kunt dus het risico verkleinen door een gezonde leefstijl. Dan is er ook nog de vergrijzing. Het risico op darmkanker stijgt als je ouder wordt. Daardoor stijgt het aantal darmkankerpatiënten dan ook licht.

Geen moment getwijfeld

Margot: “Ook bij mij viel pas weer een paarse envelop op de deurmat. Je kunt je voorstellen dat ik wel even dacht, oe wat als…? Ik heb geen moment getwijfeld of ik wel of niet zou meedoen. Had totaal geen klachten, maar dat zegt niet alles. Toch heeft de envelop er een paar dagen gelegen.”

“Na opsturen van de retourenvelop begint het wachten. Binnen tien werkdagen krijg je de uitslag per brief. Er was gelukkig niets aan de hand. Zou er bloed gevonden zijn in mijn ontlasting, dan volgt er een intake voor een vervolgonderzoek in de vorm van een coloscopie.”