De Molenstraatskerk tijdens de Avond van Hoop in 2024.
De Molenstraatskerk tijdens de Avond van Hoop in 2024. Foto:

Herdenking bombardement 1944: ‘Moment van Hoop en Leven’

Algemeen

NIJMEGEN - Meer dan 250 zangers van 11 Nijmeegse koren zorgen op vrijdagavond 21 februari voor ‘een moment van hoop, dromen en leven’ in het centrum van de stad. Met hun zang staan ze stil bij de verwoeste dromen van de bijna 800 slachtoffers van het bombardement op Nijmegen van 22 februari 1944. 

Bommen vaagden 81 jaar geleden in enkele minuten het Nijmeegse centrum weg maar troffen bijvoorbeeld ook de hoek van de Krayenhofflaan in west en het stationsplein waar veel mensen stonden te wachten op de tram. Na het bombardement brandde de stad dagenlang. Die stadspijn wordt officieel op zaterdag 22 februari herdacht.

De brandgrens in het centrum wordt vrijdagavond 21 februari vanaf 18.00 uur verlicht met kaarsjes. Gidsen van Gilde Nijmegen verzorgen vanuit de Molenstraatskerk korte wandelingen met uitleg langs de brandgrens. De klokken van de Sint Stevenstoren luiden de avond van hoop in.

Vanaf 18.30 uur laten veel koren zich in de Molenstraatskerk horen. Ook buiten bij de kerk worden bezoekers opgewacht door zang.

In de kerk toont Stichting Nijmegen Blijft in Beeld beelden van de stadspijn van het bombardement. Getoond worden ook terugblikken op de herdenkingsavonden van vorig jaar toen op een vijftal hoge muren lichtbeelden werden getoond en zelfs het instorten van de Stevenstoren werd verbeeld.

Ter afsluiting van de avond zingen vanaf 21.00 uur twee koren bij het monument De Schommel bij het stadhuis. Alle bezoekers kunnen die avond lichtjes plaatsen bij De Schommel. Iets verderop in de Emaushof is een wand met alle foto’s en namen van de slachtoffers te zien.

Het ‘Moment van Hoop en Leven’ is een initiatief van de Brandgrens024 en het 4&5 mei comité met steun van Gilde Nijmegen en de gemeente Nijmegen.

De deelnemende koren zijn Het Nijmeegs Mannenkoor, El Mundo, Ex Falso, Good Company, Saudade, Wereldmuziekkoor, Consorte, popkoor Switch, Colourful City Koor, Revolt Vocal Group en het Nijmeegs Vrouwenkoor.

Verwoeste dromen

Dromen van baan als rechter

 Ita Louwers (21 jaar) was een goede studente. Ze haalde het gymnasiumdiploma en wilde rechter worden. Ze kwam uit Rotterdam, koos voor wonen in Nijmegen omdat ze dacht dat het hier veiliger was. Minder gevaar voor bommen dacht ze. Op 21 februari bezocht ze met haar vader de begrafenis van haar grootmoeder in de Achterhoek. De volgende dag keerden ze terug naar Nijmegen. Bij het station zwaaide ze haar vader uit die verder doorreisde. Op weg naar het centrum werd Ita overvallen door de bommen.

 Dromen van lesgeven

 Piet Struik (18 jaar) zat op de kweekschool aan de Groesbeekseweg. Hij wilde oh zo graag lesgeven aan kinderen. Op de ochtend van 22 februari trok hij naar het centrum, naar de Bloemerstraat. Hij wilde daar enkele nieuwe boeken voor zijn lessen school ophalen. Het werd hem fataal.

 Dromen van de smederij

 Frans Kerkhoff (16 jaar) uit Ottersum zat op de ambachtsschool aan de Kronenburgersingel. Hij wilde smid worden en zo het bedrijf van zijn vader overnemen. Hij liet zich die 22e niet tegenhouden door het luchtalarm in de stad. Hij was even op bezoek bij familie in de Dominicanenstraat. Hij negeerde een advies om nog een tijdje te wachten. Hij stond aan de vooravond van zijn examen, wilde daarom geen les missen. Hij zou hard doorlopen, liet hij de familie in Oost weten. Kort na zijn vertrek vielen de bommen. Zijn lichaam werd gevonden op de Kronenburgersingel. Alle leerlingen van de school waren bij zijn begrafenis.

 Dromen van wielerprestaties

 Henk de Haan (31 jaar) was een man die enorm hield van wielrennen. Reed vaak wedstrijden op wielerbanen. Hij manifesteerde zich ook enkele malen op de wielerbaan aan de Postweg achter café Groenewoud in Nijmegen. Daar wist hij ook enkele malen een mooie zege te behalen. Hij woonde aan de Thijmstraat en werkte in de V&D aan de Grote Markt. Op 22 februari was hij daar ook aan het werk. Een voltreffer raakte het warenhuis. Van Henk is nooit meer iets teruggevonden

 Dromen van mooie jaren samen

 Maria Erkens (23 jaar) trouwde  op 21 februari met Leo Jansen. Leo was daarvoor uit Duitsland teruggekomen waar hij te werk was gesteld in een chemische fabriek. Hij kreeg enkele dagen verlof voor het huwelijk. Ze trokken in bij bakkerij Maassen. Het samenwonen duurde één dag. Op 22 februari moest Leo alweer vertrekken naar Dresden naar zijn werkplek. Maria werd die middag gedood door de bommen. Ze verbrandde. Slechts enkele beenderen en een tas die Leo kort voor het huwelijk aan Maria had gegeven werden teruggevonden, met ook de trouwring die identificatie mogelijk maakte. Leo heeft na de oorlog nooit meer een stap in Duitsland gezet.

 Dromen van een kralensnoer en vliegmachines

Addy Gerrits (5 jaar) zat met haar broer Jopie op de Montessorischool waar nu De Schommel staat. Addy wilde die ochtend een bijzonder kralensnoer aan de kinderen laten zien. Net voor half twee liep ze hiervoor de gang op. Jopie bleef in de klas. Op het moment dat Addie de klas verliet vielen de bommen op de school. Addy kwam in een donkere omgeving terecht, werd uiteindelijk uit het puin gered. Jopie redde het niet. Hij werd getroffen door het vallende puin. Jopie droomde er altijd van vlieger te worden. Wilde de stad van boven zien. Nu werd hij getroffen door de bomen van daar boven.

 Dromen van carnaval

 Aan Loeffen (33 jaar) uit Berghem stond op het punt te gaan trouwen. Maar hij wilde eerst nog even carnaval vieren met zijn liefde Schoneberg. Ze hadden er een dagje vrij voor genomen. Samen trokken ze per trein vanuit Oss naar Nijmegen. Op het Stationsplein stapten ze in een overvolle tram net toen het tweede luchtalarm ging. Bomsplinters sloegen plots dwars door de tram. Veel reizigers raakten gewond. Aan raakte zwaargewond aan zijn buik. Hij werd naar het ziekenhuis gebracht, maar redde het niet. Zijn geliefde was zwaar gewond aan de benen, maar redde het wel.

 Dromen van paardrijden

 Jopie Lübeck (16 jaar) woonde hartje stad, op de Gruitberg, maar hield geweldig veel van paardrijden buiten in het groen. Het was zijn grootste hobby. Zo vaak hij kon, pakte hij zijn rijlaarzen en rijbroek om vervolgens met de trein naar Elst te gaan. Daar kon hij helpen met het inrijden van paarden en pony’s. Ook op de 22ste februari zag hij een kans om weer op pad te gaan. Om half twee zou hij in de trein stappen. Maar bij het station werd hij geraakt door de bommen. Hij overleefde ze niet.

 Dromen van een huwelijk

 Julius Bosma (29 jaar) was in Leeuwarden op 21 februari in ondertrouw gegaan met Cily van der Zee. Hij was volop bezig met de voorbereiding voor zijn huwelijk. Julius werkte bij de V&D in Nijmegen. Op de 22ste ging hij heel vroeg op pad naar Nijmegen. Twee meiden uit Leeuwarden reisden met hem mee. Maar halverwege de treinreis werd hij ongerust over de vele vliegbewegingen die hij onderweg vanuit de trein zag. Hij stuurde de meiden terug en reisde zelf door. In Nijmegen aangekomen werd hij getroffen door de bommen bij het station. Hij raakte zwaargewond en overleed een dag later.

Dromen van een leuk verjaardagsfeestje 

 Mientje Verwaaijen (23 jaar) woonde op kamers in de Vredestraat nabij het Kronenburgerpark. Ze werkte bij een jonkvrouw in Hengstdal. Maar op die 22ste februari was ze vrij. Dat kwam mooi uit. Haar jongste zusje in Deest was jarig en Mientje wilde haar gaan verrassen met een bezoek. Bij een drogisterij op de Grote Markt wist ze een zakje drop te bemachtigen. Ze verpakte het op een leuke wijze. Ze zou om half twee met de bus vanaf het stationsplein naar Deest gaan. Het zou een bezoekje zijn van een paar uur, want s’ avonds wilde ze met een andere zus in Nijmegen naar de film gaan. Maar bij het station ging alles mis. Splinterbommen troffen ook Mientje dodelijk.

 Dromen van een voetbalcarrière

 Cor den Hartog (29 jaar) was een goede voetballer bij Sparta in Rotterdam. Hij was overtuigd van een verdere groei van zijn voetbalcarrière. Als vertegenwoordiger van de koek- en biscuitfabriek Stereo uit Rotterdam trok hij vaak door het land. Op de 22ste februari stonden voor hem verkoopacties gepland in Arnhem. Maar hij ruilde die opdracht met een collega die voor winkelbezoeken in Nijmegen stond ingepland. Cor had familie in de Waalstad wonen en wilde die graag tussendoor bezoeken. Maar rond half twee werd hij in het centrum dodelijk getroffen door vallend puin van de getroffen panden.

 Dromen van natuur, zeilen en lesgeven

 John van Ophuijsen (31 jaar) was jurist en had een een eigen advocatenpraktijk in de Van Welderenstraat. Hij ging graag op pad in de natuur en zeilde vaak op het water. Was ook actief bij de verkennerij. Hij genoot van het leven. Hij gaf bovendien graag les op de HBS in Arnhem. Leerlingen waren zeer enthousiast over zijn manier van lesgeven. Hij was zeer populair onder de eindexamenleerlingen. Ze hingen  aan zijn lippen. Op 22 februari zaten de Arnhemse leerlingen uren op hem te wachten. Later kregen ze te horen dat John van Ophuijsen in de trein die klaarstond voor vertrek naar Arnhem, dodelijk was getroffen door de bommen.

Lichtjes plaatsen bij De Schommel.