Lente

De meteorologische lente is begonnen. En die stelde niet teleur, want we konden na een druilerige periode eindelijk genieten van zonlicht, voorjaarstemperaturen en de uitlopende natuur. Dat doet de mens goed! Lentekriebels zorgen dat we actiever worden, naar buiten gaan. Dan ontmoeten we na een lange, voor sommigen misschien wat eenzame, winter ook weer gemakkelijker de buren voor een praatje op straat.

Ook op een andere manier stonden afgelopen week Lentekriebels centraal: verschillende basisscholen gaven onder deze themanaam voorlichting over relaties en seksualiteit. En dat doet soms best wat stof opwaaien. Mensen vinden dat het kinderen te vroeg aanzet tot seksueel gedrag, zijn bezorgd dat er onfatsoenlijke beelden worden vertoond in de klas of ideeën in het hoofd van kinderen worden geprent. Dat wordt soms aangewakkerd in de (sociale) media door mensen die onwaarheden over de lesinhoud verspreiden.

Zorgelijk, want ik vind het in het algemeen van belang dat we kinderen opvoeden tot zelfstandige, weerbare volwassenen. Als je de feiten weet, kun je met zelfvertrouwen keuzes maken. Daarbij hoort ook dat je weet welke mogelijkheden en risico’s het leven kent. Zo kun je bepalen wat je wilt en waar je grenzen stelt. Datzelfde geldt wat mij betreft dus ook voor relationele en seksuele opvoeding.

Dit jaar gaan de lessen ook over online weerbaarheid. Treffend, want in deze tijd kunnen kinderen alles wat ze willen weten opzoeken op het internet. We hebben weinig invloed op wat ze daar lezen en zien. Ook komen er gevraagd en ongevraagd beelden en berichten, en zelfs nepnieuws, op ze af via appgroepen en sociale media. Het is goed dat ze ook uit betrouwbare bron, op school met verantwoorde lespakketten, vernemen wat de feiten en risico’s zijn. 

Vanzelfsprekend hebben ouders ook in dit deel van de opvoeding een belangrijke rol. Maar niet alle ouders doen dit. En niet alle ouders vertellen het brede verhaal, omdat zij daar bijvoorbeeld vanwege geloofsovertuiging andere keuzes in maken.

Natuurlijk kun je over nuances in de vorm en inhoud van het lesmateriaal van mening verschillen. Maar ik vind het belangrijk dat elk kind dezelfde kennis meekrijgt over lichamelijke veranderingen en verschillende vormen van relaties en seksualiteit. Los van wat je er vanuit geloofs- of andere overtuiging ook van vindt: niet iedereen vindt in een traditionele man-vrouwrelatie geluk, of zich identificeert met het lichaam waarmee hij of zij geboren is. Juist door dit alles van jongs af aan begrijpelijk en laagdrempelig te bespreken, wordt het minder ongemakkelijk voor een tiener die ergens mee zit om vragen te stellen of hulp te zoeken. We kennen allemaal de keerzijde van onwetendheid: ziektes, ongewenste zwangerschap, grensoverschrijdende situaties, een onrealistisch zelfbeeld, zelfs psychische problemen. Relaties en seksualiteit mogen geen taboe zijn in Nederland in 2024. We willen toch dat onze kinderen later de juiste keuzes maken en respect hebben voor de keuzes én grenzen van een ander?